Rabunek o wartości miliona. Włoski kolekcjoner i rzadkie kaktusy.

Laura Dahmer / gazeta Tagesspiegel 15 marca 2025

Zaczęło się już kilka lat temu. W lutym 2020 włoska policja przez przypadek odkryła milionowej wartości przekręt. Na werandzie domu pewnego włoskiego kolekcjonera znaleziono towar, dostarczony w tysiącach egzemplarzy drogą wodną przez Grecję i Rumunię.

Kolekcjoner i diler

Nazywa się Andrea Piombetti. Na jego laptopie policja znalazła dane co najmniej 10 innych dilerów i 10 kupców.

I nie chodziło o narkotyki lub dzieła sztuki, lecz o kolczaste rośliny wielkości bakłażana – Copiapoa. To nazwa rzadkiego kaktusa, rosnącego na pustyni Atacama w Chile. 1000 okazów, które Piombetti miał w domu, ma wartość ok. miliona euro.

Akcja otrzymała nazwę „Operacja Atacama“.

Był to największy odkryty szmugiel kaktusów w Europie.
Dziwactwo? Nie tylko, bo również przestępstwo. Co więcej znaczące, bo dzięki temu policja zaczęła badać, jak należy postępować w przypadkach przestępstw naruszających różnorodność biologiczną (bio diversity), jak im zapobiegać, jak wykrywać, jak karać i jakie należy się odszkodowanie. Co ciekawsze Piombettti był już znany policji od roku 2013. Na lotnisku w Mediolanie został wówczas zatrzymany transport paczek, zawierających 143 kaktusy Copiapoa.

Kaktusy są pod ochroną

Policja udała się do adresata, czyli do Piombettiego, zamieszkałego w miejscowości Senigallia, u którego znaleziono pudła pełne takich samych obiektów. Włochy rozpoczęły dochodzenie i proces, ale wyrok przedawnił się już zanim został wydany. Do lutego 2020 był spokój.

Kierownik oddziału walki przeciwko przestępstwom naruszającym prawo ochrony zagrożonych gatunków, Simone Cecchini, otrzymał skargę, że Piombetti ukradł jakąś sadzonkę z miejscowej szkółki. Policjant złożył wizytę złodziejowi, sadzonki nie znalazł, znalazł za to rzeczone kaktusy. Wyceniono, że znalezisko ma rynkową wartość miliona euro. Zarekwirowano też paszport przemytnika, poświadczający, że Piombetti był w latach 2016-2019 pięć razy w Chile.

Ekspert potwierdził, że sadzonki pochodzą z pustyni Atacama. Jest to w Chile przestępstwo, wywóz kaktusów jest możliwy tylko po uzyskaniu zezwolenia. We Włoszech karany jest z kolei wwóz obcych gatunków biologicznych bez legalnych dokumentów. Kaktus jest chroniony przez tzw Cipes, porozumienie w sprawie handlu zagrożonymi gatunkami, przy czym zagrożeniem jest zarówno klimat, jak i nielegalny handel.
Reportaż BBC na ten temat informuje, że handlarz zlecał zadanie wykopania kaktusów miejscowym.

Fora miłośników kaktusów zalecają wysiew kaktusa i samodzielną hodowlę.

Precedens

Wpadka z lutego 2020 roku nie powstrzymała handlarza, który nadal pozyskiwał kaktusy na pustyni Atacama, mimo iż we Włoszech toczyła się już sprawa. Ostatni raz był w Chile we wrześniu 2024 roku. Został aresztowany na lotnisku, gdyż w międzyczasie ścigała go policja chilijska. W trybie natychmiastowym wymierzono mu karę 5000 euro i otrzymał roczny zakaz wjazdu do Chile. 31 stycznia 2025 roku zakończył się proces we Włoszech. Kara wynosiła 25 tysięcy euro i 18 miesięcy więzienia.

Ważniejsze jest jednak coś innego. Sąd uznał, że Piombetti nie tylko popełnił przestępstwo przeciw prawu, ale również przeciw naturze. W procesie cywilnym Piombetti i jego wspólnicy otrzymali nakaz zapłaty 20 tysięcy euro na rzecz włoskiej organizacji ochrony kaktusów. Tak stworzono precedens dla dalszych procesów tego typu.

Tłumaczyła EMS

PS od adminki: W innych artykułach na ten temat autorzy piszą, że jest to pierwszy wypadek w historii sądownictwa, że sąd upomniał się o prawa roślin.